...

Begeleiding

Katholieke en interconfessionele (basis)scholen verschieten op het gebied van identiteit steeds meer van kleur en verschillen steeds vaker nauwelijks van openbare basisscholen. Leerkrachten hebben steeds minder binding met de katholieke – christelijke traditie en zijn vaak handelingsvergelegen deze traditie betekenisvol te sprake te brengen en naar deze traditie te handelen. Ouders/verzorgers hebben andere identiteitswensen dan decennia geleden. Hoe spelen scholen hierop in? Zijn katholieke/interconfessionele scholen nog in staat op een geloofwaardige en inspirerende wijze invulling te geven aan hun bijzondere opdracht?

Tegen deze achtergrond hebben in de loop der jaren diverse begeleidingsbijeenkomsten en –trajecten het levenslicht gezien. Richtinggevend bij de invulling is alijd een samenspel tussen tussen Traditie (wortels, geschiedenis), Trend (waar staan we nu) en Toekomst (waar willen we naar toe/onze droom). Scholen die op deze wijze werk maken van identiteitsontwikkeling zijn dus bezig met het werken aan een zelfportret én toekomstontwerp tegelijk (feitelijke en wenselijke identiteit), zonder daarbij hun achtergrond uit het oog te verliezen.


Begeleidingstraject fusie of samenwerking

Inspirerend begeleidingsprogramma rond identiteitsontwikkeling voor scholen met verschillende denominaties die in een fusie- of samenwerkingstraject zitten of dit al hebben doorlopen. Uitgangspunt is het werken  aan een (brede) gemeenschappelijke visie met behoud van eigenheid. Een gratis intakegesprek bepaalt opzet, werkwijze en duur van het traject. Maatwerk!.

Katholiciteit en kansen

Spreken in teamverband over een complex en uitermate gevoelig thema als ‘katholiciteit’ is geen sinecure. Nog moeilijker wordt het wanneer een proces op scholen wordt gestart naar ‘de waarde van werken aan katholieke / interconfessionele identiteit  en dit schoolbreed zichtbaar maken in de onderwijspraktijk. Willen we dat dan nog? Kunnen we dat wel? Is onze achtergrond niet veel te verschillend? De afgelopen twee jaar is een werkmodel ‘Madelaine in bloesemthee’, met een eigentijdse kansrijke typering van katholiciteit, ontwikkeld en getest. Dit model, dat binnen twee workshops van 1.5-2 uur gepresenteerd, ingeoefend en bereflecteerd wordt, is inmiddels opgenomen in het professionaliseringsaanbod.


Totaal traject identiteit

Middels een beproefd concept kunnen scholen opteren voor begeleiding in een volledig identiteitstraject. Vanuit een te ontwikkelen van een pedagogisch-maatschappelijke visie zal een verbinding worden gelegd met een wenselijke levensbeschouwelijke visie geworteld in de denominatie van de school. Van hieruit zal implementatie plaatsvinden naar zichtbare identiteitsaspecten als dagopeningen, vieringen, omgaan met conflicten (pesten) etc. We maken gebruik van het hieronder beschreven instructiemodel.

Instructiemodel ‘Verankeren van aan identiteit’

Ontwikkeltraject:

  • Creëren van draagvlak, enthousiasme: inspirerende workshop IN2IDENTITY (reflectie op beroepsidentiteit)
  • Werken aan een maatschappelijke en pedagogische/onderwijskundige visie. Resultaat: voorlopig identiteitsportret met uitgewerkte gemeenschappelijke waarden
  • Werken aan smalle identiteitsaspecten of
  • Werken aan levensbeschouwelijke waarden vanuit een denominatieve visie

Vier stappen (toegepast op confessionele scholen):

  • Stap 1: Inventarisatie actualiteitswaarde katholieke/interconfessionele signatuur (waaronder presentatie van en reflectie op essentie van het Christendom in kindertaal middels workshop ‘Een dode en levende tak’)
  • Stap 2: Uitingsvormen van katholiciteit/interconfessionalteit – in – verbinding: welke en waarom
  • Stap 3: Richtinggevende levensbeschouwelijke waarden vanuit diverse bronnen
  • Stap 4: Eigentijdse typering van ‘katholieke/interconfessionele identiteit’

Verankering:

  • Levend houden/verbreden/verdiepen visie middels systematische reflectie op beroepsidentiteit tijdens teamvergaderingen en studiedagen.

Resultaat:

  • Veelkleurig levensbeschouwelijk kunstwerk
  • Team dat op enthousiaste wijze invulling geeft aan identiteitsontwikkeling
  • Leerkrachten die in staat zijn om op een geloofwaardige en inspirerende wijze aan een ouder uit te leggen ‘wat katholiek of interconfessioneel is aan de school’ of ‘waaruit blijkt de school dat de school een katholieke of interconfessionele signatuur heeft’.

 

Kleurrijk verbinden

Alle scholen voor primair onderwijs zijn verplicht onderwijs te geven in geestelijke stromingen. In de onlangs ontwikkelde kennisbasis geestelijke stromingen zijn bouwstenen beschreven die het mogelijk maken op een eigentijdse, actief pluriforme en verbindende wijze kleur te geven aan dit leergebied. In deze interactieve workshop zal aandacht besteed worden aan:

  • een typering van dit leergebied en een wenselijke grondhouding van waaruit dit leergebied kan worden vormgegeven
  • voorbeelden van good practices, die op een voor leerkrachten en kinderen inspirerende manier laten zien hoe verbindingen tussen verschillende levensbeschouwingen kunnen worden gelegd. Deze zijn gebaseerd op een recent ontwikkeld en reeds uitgeprobeerd thema – model
  • aanknopingspunten van dit leergebied voor HVO / GVO